Uprawa brokułu choć nie należy do najprostszych, to warto się nad nią pochylić. Brokuł znany jest ze swoich bogatych wartości odżywczych. Posiada wyjątkowe właściwości zdrowotne.
Między innymi chroni przed nowotworami, wrzodami żołądka, anemią, a także korzystnie wpływa na funkcjonowanie wzroku i reguluje poziom cukru we krwi, co jest szczególnie ważne dla cukrzyków. Wszystko dzięki zawartości witamin, składników mineralnych i sulforafanu – silnego przeciwutleniacza.

Brokuł

Uprawa brokuła w jakości BIO

Uprawą tego warzywa metodą ekologiczną zajmuje się Zbigniew Kałdonek z województwa lubelskiego. Jego gospodarstwo położone jest w powiecie puławskim, w gminie Nałęczów, w miejscowości Drzewce. W tym sezonie areał uprawy brokułu w gospodarstwie to 3,68ha. Brokuł lubi żyzne ziemie i ma wysokie wymagania pokarmowe, u Zbyszka rośnie na klasie bonitacyjnej IIIa. W celu osiągnięcia wysokich plonów o dobrej jakości brokułu Zbyszek przygotowuje swoją plantację już rok wcześniej.

Badania gleby

Najpierw w celu ustalenia dawek nawozowych wykonuje analizy glebowe, metodą ogrodniczą. Nie zaleca wykonywania badań metodą polową czy sadowniczą gdyż nie pokazują one aktualnej sytuacji dostępności poszczególnych składników pokarmowych dla roślin. Te metody pokazują ogólny poziom poszczególnych pierwiastków często zblokowanych dla rosnących na danym polu warzyw. W analizach oznaczane są poziomy poszczególnych składników pokarmowych dostępne dla roślin. Rolnik zwraca dużą uwagę na wapń, jako składnik pokarmowy dostępny dla roślin. Pole jest wapnowane kredą, natomiast jeśli zajdzie taka potrzeba można zastosować wapno magnezowe.

Przedplon i dalsze odżywianie gleby w uprawie brokuła metodami ekologicznymi

Jako przedplon stosuje koniczynę czerwoną, która w sezonie jest kilkukrotnie skaszana, a następnie w końcowej fazie uprawy przyorana. Później następuje dalsze dożywianie gleby poprzez zastosowanie nawozów dopuszczonych do stosowania w rolnictwie ekologicznym – siarczan potasu, Physio-Mescal G18 (wysoka zawartość reaktywnego węglanu wapnia i wyciąg z alg morskich, tzw. nawóz fosforowo-wapniowy), Fertil. Po wysiewie nawozów pole jest poddawane bardzo płytkiej orce, następnie kilkukrotnie talerzowane i uprawione agregatem. Po takim przygotowaniu pola następuje wysadzenie sadzonek brokułu.

Sadzenie odbywa się w drugiej połowie lipca, sadzarką dwurzędową.

Plantacja brokuła

Obsada

Zbigniew Kałdonek jest zwolennikiem niskiej obsady. Po wielu latach obserwacji doszedł do wniosku, żeby warzywa w uprawie ekologicznej powinny być wysadzane w niższej obsadzie niż w konwencji. Ważne jest żeby rośliny nie konkurowały ze sobą o składniki odżywcze czy światło. Gleba ma swój określony potencjał, który roślina jest w stanie wykorzystać gdy ma zapewnione spokojne warunki wzrostu. Tak więc rozrzedzona obsada roślin brokułu to ok. 21 tys. sadzonek/ha, przy rozstawie rzędów 60 – 90cm. W rzędzie rośliny są od siebie rozmieszczone co ok. 50cm.

Zachwaszczenie i ochrona brokuła przed szkodnikami i chorobami

Aby utrzymać plantację w dobrej kulturze należy zastosować sześciokrotne pielenie opielaczem palcowym oraz dwukrotne pielenie ręczne. W celu ochrony brokułu przed szkodnikami (gąsienice motyli) Zbyszek stosuje środki dopuszczone do stosowania w rolnictwie ekologicznym znajdujące się na liście IUNG SpinTor i Dipel WG. Zabiegi ochrony należy powtarzać średnio co 10-14dni od wysadzenia aż do momentu zbioru, z zastrzeżeniem zachowania odpowiednich okresów karencji, a w przypadku środka SpinTor ostatni zabieg należy wykonać przynajmniej na 2 tygodnie przed zbiorem rośliny. Jeśli chodzi o ochronę brokułu przed szkodnikami Zbyszek tak dobiera terminy sadzenia, żeby nie pokryły się one z terminami nalotów szkodników, głównie śmietki kapuścianej i rolnic. Na gospodarstwie Zbigniewa Kałdonka ze względu na prawidłowy płodozmian nie ma większych problemów z występowaniem chorób brokułu. W innych gospodarstwach spotkać można się z kiłą kapusty, która potrafi wyeliminować dane pole z uprawy kapustnych na okres nawet 4-6 lat. Aby dodatkowo wzmocnić brokuł rolnik przez cały okres wegetacji stosuje takie preparaty jak Bio-Algeen, NaturalCrop czy Herbagreen.

Uprawa brokuła

Zbiory

Jak widać uprawa brokułu metodą ekologiczną wymaga dużych nakładów, stosowane środki są drogie, i jest bardzo pracochłonna. Niemniej jednak gdy nadchodzi czas zbiorów, rolnik otrzymuje godne wynagrodzenie za swoją ciężką pracę. Brokuł jest silny, zdrowy i duży. Zbiór obywa się na przełomie października i listopada. Jest to zbiór ręczny polegający na podcinaniu nożem każdej rośliny, układaniu brokułu do skrzyniopalet, a następnie po przewiezieniu do magazynu brokuł jest różyczkowany. Gotowe różyczki (7-8kg) układane są do skrzynek tzw. platoników. Średni plon gotowych różyczek to 6-8t/ha. Odbiorcy sprawdzają podczas odbioru towaru jakość różyczek i obecność owadów – w przypadku odbiorcy Zbyszka dopuszczalny limit to 2 owady na skrzynkę. Zaznaczyć przy tym należy że mowa jest o jakichkolwiek owadach lub ich częściach, pożytecznych (jak np. biedronka) czy szkodliwych (jak np. śmietka kapuściana).

Plantacja po zbiorach

Po zbiorach

Po zbiorze brukała liście pozostawione na polu są rozdrabniane kosiarką sadowniczą, po czym pole jest talerzowane i głęboszowane. W takim stanie zostawiane jest na zimę. U Zbyszka stosowany jest czteroletni płodozmian: koniczyna czerwona, brokuł, roślina na nawóz zielony (wyka jara a następnie facelia), cebula.

Zbyszek Kałdonek jest rolnikiem ekologicznym z wieloletnim doświadczeniem w uprawie warzyw i czarnej porzeczki. Jest również członkiem Lubelskiego Oddziału Stowarzyszenia Producentów Żywności Metodami Ekologicznymi EKOLAND http://www.ekoland-lubelski.pl/nasze-gospodarstwa/